Handboek Prettige Plekken: Leer kijken door de bril van de gebuiker met 500+ richtlijnen voor ontwerp en inrichting

Nieuws

Steeds meer werknemers fietsen naar BASF in Antwerpen

Efficiënt woon-werkverkeer is van fundamenteel belang voor de vestiging van het chemieconcern BASF in de Antwerpse haven. Tot voor kort zette het bedrijf vooral in op het collectief busvervoer. Maar sinds de opmaak van het integraal mobiliteitsplan valt vooral de fiets op als volwaardig vervoermiddel naast de andere.

Door zijn ligging in het Noorden van het Antwerps havengebied, tegen de Nederlandse grens aan, is het bedrijf verplicht om zelf initiatieven te nemen naar bereikbaarheid toe. Te meer daar er voor het personeel geen ontsluiting bestaat via het openbaar vervoer. Veiligheid van de werknemers draagt de onderneming hoog in het vaandel. Om die reden zette ze van bij het begin van de vestiging, nu enkele decennia terug, in op het busvervoer. Zeven dagen op zeven rijden er tweeëntwintig bussen af en aan vanuit de Kempen, het Waasland naar de site. Boven de drie vaste tijdstippen in de loop van de dag worden er nog eens elf shiftbussen ingezet.

Integraal mobiliteitsplan

In het kader van het integraal mobiliteitsplan hield de mobiliteitscommissie binnen BASF een grondige bevraging onder het personeel en evalueerde ze het huidige woon-werkverkeer. Daaruit bleek dat busvervoer de veiligste manier was en is om zich te verplaatsen van en naar het werk, zeker in vergelijking met de auto. Een pluspunt is dat de bus als dusdanig veel duurzamer is dan de wagen. Niet onbelangrijk voor een bedrijf dat ook op duurzaamheid inzet. Maar, zoals bij elke vergelijking, zijn er ook minder gunstige factoren. Omwille van de rit van dorp tot dorp duurt de rit vaak heel lang. Onderzocht wordt of een traject niet mogelijk is via hoofdassen, waarbij ook gebruik zou gemaakt worden van de busstroken bijvoorbeeld. Wellicht zal de oefening leiden tot de ontwikkeling van een vernieuwd busnetwerk. Waar vroeger nabijheid als belangrijkste criterium gold, komt daar nu ook snelheid en juiste timing bij.

Keuze voor de fiets

Te meer daar flexibel werken almaar belangrijker wordt. Om die reden is de bus op dit moment voor een deel van het personeel niet meer het meest ideale vervoermiddel. Wie met glijdende werktijden werkt bijvoorbeeld heeft baat bij individueel vervoer. De auto staat omwille van de verkeerscongestie niet meer garant voor de vlotte bereikbaarheid, de fiets wel. Zeker nu de infrastructuur voor de tweewieler almaar verbetert. Het fietsbeleid dat BASF in samenwerking met de dienst Mobiliteit van de provincie Antwerpen uitwerkte maakte dat één derde van de werknemers reeds koos om met de fiets naar de site te komen. En dat aantal is stijgend.

Financiering

Reden waarvoor mensen voor de fiets kiezen is deels te zoeken in de tijdswinst, maar ook in het financieel aspect. Elke werknemer die een deel van zijn woon-werktraject met de fiets aflegt, kan beroep doen op het fiets-leaseplan, dat BASF in het kader van zijn integraal mobiliteitsplan uitwerkte. Daarbij staat de keuze van het type fiets vrij. Zo zijn een derde van de fietsen speed pedelecs. Belangrijk is dat het gaat om een pakket met verzekering en bijstand. De leasing wordt rechtstreeks ingehouden op het brutoloon, waardoor de financiering van de aankoop interessant is voor de werknemer, terwijl het vervoermiddel zijn of haar eigendom wordt. Voor de werkgever gaat het om een nuloperatie, tenminste wat de fiets zelf betreft.

Investeringen

Op de site zelf investeert BASF wel, zij het met de steun van het Pendelfonds en de begeleiding van de provincie Antwerpen. Zo bijvoorbeeld in nieuwe fietsstallingen. In tegenstelling tot vroeger waar de fietsen bij de poorten werden gestald en de werknemer er vaak overstapte op een bedrijfsfiets, kan die nu doorrijden tot vlakbij de unit waar hij of zij werkt en er zijn of haar eigen fiets veilig achterlaten. Blijft het probleem voor de fietser dat de toegang tot de bedrijfsterreinen tot op dit moment alleen via de Scheldelaan (poort 1) kan. Maar heel binnenkort gaat in het Noorden (poort 13) een toegang speciaal voor de tweewieler open. Voor de trapper maakt dat omwille van de uitgestrektheid van de site (2 bij 3 kilometer) al gauw een verschil van zes tot zeven kilometer. 

Een andere manier voor BASF om het fietsverkeer van en naar het werk mogelijk te maken is de inzet van fietsbussen. De Liefkenshoektunnel, de havenverbinding onder de Schelde, heeft geen aparte koker voor fietsers. Voor dat laatste deel van het traject stappen de fietsers op de gelede bus, waar ze hun tweewieler achterin kunnen opladen.

Carpooling

Niet iedereen kan of wil trappen, maar is toch aangewezen op individueel vervoer. Voor hen moedigt de directie van het chemiebedrijf carpooling aan, en wel met heel specifieke maatregelen. Zo mag de auto van de carpooler, in tegenstelling tot de individuele chauffeur, de site oprijden tot vlakbij de werkplaats. BASF ontwikkelde ook een carpoolingapp om samenrijden te stimuleren. 

Dit artikel is verschenen in ReScape nummer 2, juni 2018.

Deel dit artikel