Handboek Prettige Plekken: Leer kijken door de bril van de gebuiker met 500+ richtlijnen voor ontwerp en inrichting

Artikel

Ierse Blauwe Hardsteen voor grootste voetgangerszone

De werken aan de voetgangerszone in het centrum van Brussel naderen hun einde. De zone werd grotendeels in Ierse Blauwe Hardsteen aangelegd en opgefleurd met groenperkjes en bomen. Toch loopt niet alles op wieltjes. Sinds het gebied autovrij is geworden, zijn er ’s avonds vele geweldincidenten. Brussels burgemeester Philippe Close (PS) stelde een alcoholverbod in na middernacht aan het Beursplein.

Vroeger waren het Brouckèreplein, het Beursplein en de centrale lanen van Brussel prestigieuze plaatsen waar veel te beleven viel. Decennialang hebben auto’s het stadsbeeld bepaald in de historische kern van de stad. Dit herinrichtingsproject biedt buurtbewoners, pendelaars, toeristen en handelaars de kans om zich de openbare ruimte opnieuw toe te eigenen en te genieten van een gezondere stad en schonere lucht. De herinrichting van de voetgangerszone wil de lanen van het stadscentrum nieuw leven inblazen.Grote delen van de voetgangerszone zijn al afgewerkt, zoals de Anspachlaan en het De Brouckèreplein. De werken aan het Beursplein en het Fontainasplein vormen het sluitstuk van de heraanleg van de voetgangerszone.Tegen februari 2020 zijn alle werken in de voetgangerszone afgerond.  

Resultaat  

In de voetgangerszone werd gekozen voor vrij sober en modern straatmeubilair. Er werden mooie pockettuintjes aangelegd. De vuilnisbakken werden uitgerust met een wifi-systeem, dat een seintje moet geven als de vuilnisbak leeggemaakt moet worden. Voor de heraanleg van het gebied Beurs – BrouckèreFontainaspleinAnspachlaan, en acht omliggende straten, koos Stad Brussel voor een duurzame, kwalitatieve arduin van Ierse oorsprong. In totaal leverde KilkennyLimestonemaar liefst 12.000 ton Ierse blauwe Hardsteen voor de straten, voetpaden en trottoirbanden. Ze werden in verschillende formaten en afwerkingen geplaatst, zowel voor (blindgeleide) tegels als trottoirbanden. De stenen hebben diktes van 8 en 12 cm. Ze werden in vrij kleine formaten geleverd. Het kleinste formaat was 5 op 20 centimeter. Het grootste is 40 op 8 cm.In heel wat zones werden ze koud naast elkaar geplaatst zonder voegen”, zegt Dirk Van Dam van KilkennyLimestoneQuarries, een Ierse groeve van natuursteen die tot de Belgische familiale Brachot-HermantGroup behoort.Dat maakt dat ze later makkelijk open te breken zijn, als er bijvoorbeeld nutsleidingen bijgelegd worden.Er werden verschillende afwerkingen gebruikt voor de straten, voetpaden en trottoirbanden. Daardoor hebben ze een goede slipweerstand. De meest ruwe afwerking is de gekloven. Vervolgens heb je de diamant gezaagde afwerking, alsook de gevlamde en gebouchardeerde afwerking. Bij deze laatste worden met een hamer puntjes in de natuursteen geslagen, wat voor een zeker effect zorgt. Het combineren van die verschillende afwerkingen vind ik geslaagd. Er is een urbanspace gecreëerd die natuurlijk aanvoelt. Je haalt er het strakke uit. Er zijn ook heel wat kleurnuances. In het patrimonium van de centrumlanen is ook veel natuursteen gebruikt, zoals voor de dorpels, deuromlijstingen en plinten. 

Londen 

KilkennyLimestone realiseerde 15 jaar terug alvast een gelijkwaardig project van 30.000 m2 rondomhet stadhuis van Londen. “Het materiaal is onverslijtbaar en te recupereren. En in de loop der jaren alleen maar mooier, zo zien we ook in Londen. Na een aantal jaren zorgt het verweringsproces voor een mooi effect. Er komt namelijk een patina op die heel herkenbaar is. Het is een meerwaarde. En die blendt ook in onze traditionele architectuur. Het is een argument om het te gebruiken, omdat het ook zo onderhoudsvriendelijk is. We merken een trend om weer meer Europese Blauwe Hardsteen voor publieke ruimte te gebruiken. In een recent verleden is veel import gebruikt uit het verre oosten, waar men nu weer meer gaat kijken naar traditie en authenticiteit. Ook vanuit China wordt kwalitatief goede natuursteen geïmporteerd. Het gaat echter om een ander type kalksteen waarin ook ijzerhoudende verbindingen zitten. Maar op een bepaald moment begint de steen te verouderen. En de ijzerverbindingen beginnen te oxideren, waardoor je een bruine verkleuring krijgt. Dat wordt dus wel iets anders. En daar is men zich nu veel meer bewust van. Er wordt veel beter gespecifieerd naar de aard van het materiaal toe, waar het vroeger te loshandig gebeurde. Die producten verouderen op een totaal andere manier.”  

Nadelen  

De bouw van de voetgangerszone heeft letterlijk heel wat voeten in de aarde gehad. De stad Brussel zorgde er ook voor dat er een nieuw circulatieplan kwam.Heel wat straten veranderden van rijrichting en buslijnen van eindhalte, wat de eerste dagen tot redelijk wat verkeerschaos leidde. Maar dat lijkt achteraf nog het minste van de problemen. Het autovrij maken van de straten zorgt vooral ’s avonds en ‘s nachts voor problemen. Er zijn samenscholingen van daklozen, amokmakers, drukdealers in de voetgangerszone. Dagelijks worden klanten en personeel verbaal en soms fysiek aangevallen, zo getuigen horeca-uitbaters. De buurtbewoners en handelaars vragen meer politie. De stad Brussel is op de hoogte van het probleem en nam ook al maatregelen. Tussen 7.30 en 22.00 uur is er al een speciale politieploeg in de zone aanwezig. En tot 2 uur snachts ook een preventiedienst aanwezig.Midden oktober kwam er ook een alcoholverbod rond de Beurs. De burgemeester van Brussel geeft toe dat er zo moet worden ingegrepen, zeker als mensen -met name vrouwen - vrouwen, zich niet op hun gemak voelen. Wie tussen middernacht en zes uur 's ochtends alcohol drinkt op straat, riskeert een administratieve boete die kan oplopen tot 350 euro. De politie zal stelselmatig controleren en de drank in beslag nemen. Het pilootproject wordt eerst uitgetest aan de Beurs en wordt daarna uitgebreid naar andere zones.  


Dit artikel is verschenen in ReScape 01/2020. Lees meer van ReScape in onze bibliotheek

 

 

 

 

 

 

 

Deel dit artikel

Gerelateerd

Gerelateerde leden